Meta piksel olcum gorseli
İstanbul Ümraniye · Premium Araç Teknolojileri Uygulama Noktası
Araç Teknolojileri Rehberi •

Montaj Sonrası Araçta Tıkırtı Sesi Neden Olur?

Montajdan sonra çıkan tıkırtının üç kaynağı, sesin hangi yolda ve hangi hızda aranacağı, riskli panellerin tablosu ve teslim öncesi kontrol listesi.

Yazan: WebTeknoGaraj

Montaj Sonrası Araçta Tıkırtı Sesi Neden Olur?
İçindekiler · 7 bölüm

Montajdan sonra çıkan tıkırtı sesinin kaynağı neredeyse her zaman sökülüp geri takılan bir panelin tam oturmaması, kırılmış ya da eksik bir klips veya serbest kalmış bir kablo demetidir. Takılan cihazın kendisi çok nadiren ses kaynağıdır. Bu yüzden şikâyeti çözmenin yolu cihaza bakmak değil, montaj sırasında dokunulmuş panellerin listesini çıkarmak ve o listeyi sırayla kontrol etmektir.

Tıkırtının üç kaynağı

Birincisi plastik üzerine plastik: bir panel yerine tam oturmadığında ya da tutturan klipslerden biri boş kaldığında, panel yolun titreşimiyle milimetrik oynar ve komşu parçaya vurur. Ses kuru ve kısa olur, genelde bozuk zeminde ve belirli bir hız aralığında duyulur.

İkincisi kablo: montajda çekilen besleme ya da sinyal kablosu bir boşlukta serbest kalmışsa, kablo veya konnektör sac yüzeye vurur. Bu ses biraz daha tok ve metalik duyulur, dönüşlerde ve kasis geçişinde belirginleşir. Üçüncüsü cihaz tarafıdır: braketin ya da çerçevenin gövdeye tam oturmaması, hoparlör ızgarasının gevşek kalması, ekranın çerçeve içinde boşluk yapması.

Üç kaynağın ayırt edilmesi önemlidir, çünkü çözümleri farklıdır. Panel kaynaklı ses klips ve keçe işidir, kablo kaynaklı ses bağlama işidir, cihaz kaynaklı ses braket sıkma ya da çerçeve değişimi işidir.

Sesi yerinde bulmak: hangi yol, hangi hız

Tıkırtı aramanın tek güvenilir yolu sesi tekrar üretebilmektir. Düz ve pürüzsüz asfaltta çıkmayan bir ses yalnızca kendi koşulunda bulunur, bu yüzden teşhis park hâlinde değil yolda yapılır.

  1. Ses hangi koşulda çıkıyor, bir cümleyle yazılır: bozuk zemin, kasis, dönüş, fren, yalnızca soğukken ya da yalnızca belirli bir hızda.
  2. Radyo kapatılır, camlar kapatılır, klima fanı kısılır. Arka plan sesleri kalkmadan yer tespiti yapılamaz.
  3. İki kişi gidilir: biri sürer, diğeri şüpheli panele elini bastırır. Elle bastırınca ses kesiliyorsa kaynak o paneldir.
  4. Panel kenarına geçici olarak bir keçe ya da bant uygulanır ve aynı yol tekrar edilir. Ses gidiyorsa teşhis doğrulanmıştır.
  5. Kalıcı çözüm için panel açılır, eksik klips ve serbest kablo giderilir, keçe doğru noktaya kalıcı olarak uygulanır.

Klips neden kırılır, kırılırsa ne yapılır

Araç döşeme klipsleri tek kullanım için tasarlanmış gibi davranır. Yeni bir araçta ilk sökümde kırılma ihtimali düşüktür; yaşı ilerlemiş, güneş görmüş ve daha önce sökülmüş panellerde plastik kırılganlaşır ve dikkatli söküme rağmen kırılabilir. Montajı yapan tarafın işi kırılmayı sıfıra indirmek değil, kırılan parçayı yenisiyle değiştirmek ve bunu araç sahibine söylemektir.

Kırılan klipsin yerine konan parça aynı tip ve aynı ölçü olmalıdır. Farklı tip bir klips panele girer ama aynı tutma kuvvetini vermez; panel ilk bakışta oturmuş görünür, yolda oynamaya başlar. Vidayla sabitlemek, bantla tutturmak ya da o yuvayı boş bırakmak kısa vadede sessiz görünen, orta vadede kalıcı tıkırtı üreten çözümlerdir.

Hangi paneller riskli

PanelMontajda neden sökülürTipik tıkırtı
Ön konsol ve orta konsolEkran, multimedya, beslemeKuru çıtırtı, bozuk zeminde
Kapı döşemesiHoparlör ve kablo geçişiKapı kapanınca ve dönüşte
Tavan kaplaması kenarıKamera, mikrofon, antenHafif ve yüksek tonlu titreme
Bagaj yan paneli ve stepne gözüAmfi, subwoofer, arka kameraTok vuruntu, kasis geçişinde
Eşik ve alt kenar kaplamasıKablo güzergâhıBasınca kesilen kuru ses
Torpido alt kapağıSigorta kutusu erişimiSarkan kapaktan gelen vuruntu

Serbest kablo ve konnektör

Kablonun sabitlenmesi montajın en çok atlanan adımıdır, çünkü iş biter bitmez kimse duymaz. Kablo bir güzergâha oturtulurken üç şey beklenir: fazlalık kablo bir noktada toplanıp bağlanmış olmalı, konnektörler havada sallanmamalı, kablo hiçbir hareketli parçanın yolunda olmamalıdır. Direksiyon kolonu, koltuk rayı, kapı körüğü ve bagaj menteşesi bu üç kuralın en sık ihlal edildiği yerlerdir.

Fazlalık kablonun kıvrılıp bir boşluğa itilmesi kısa vadede en kolay yol gibi görünür. Yolda kıvrım açılır, kablo yüzeye dayanır ve tıkırtı başlar. Doğru olan, fazlalığı düzenli bir sarım hâline getirip gövdeye bağlamaktır; böylece hem ses çıkmaz hem de kablo bir daha arandığında bulunur.

Tıkırtı ile gıcırtıyı ayırmak

Tıkırtı kuru, kısa ve tekil bir vuruntudur; iki sert yüzeyin birbirine çarpmasından çıkar ve genelde zemin bozulduğunda duyulur. Gıcırtı ise süreklidir, iki yüzeyin birbirine sürtmesinden doğar ve sıcaklıkla belirgin değişir: sabah soğukta duyulup ısınınca kaybolan ses çoğu zaman gıcırtıdır. Ayrım çözümü değiştirir. Tıkırtıda eksik tutturma giderilir, gıcırtıda temas eden iki yüzey arasına kayganlık sağlayan ince bir keçe konur.

Montajdan sonra duyulan sesin hangisi olduğunu tarif etmek, servise gidildiğinde en çok zaman kazandıran bilgidir. Ses kuru mu sürekli mi, sıcakla değişiyor mu, belirli bir hızda mı çıkıyor sorularının cevabı panelin hangi kenarının açılacağını baştan daraltır.

Teslim öncesi ve sonrası kontrol listesi

  • Sökülen her panel sayıldı mı, hepsi geri takıldı mı?
  • Kırılan klips var mıydı, yenisiyle mi değiştirildi?
  • Panel kenarları elle gezdirildiğinde boşluk veriyor mu?
  • Fazlalık kablo bağlandı mı, konnektörler havada mı duruyor?
  • Teslim öncesi bozuk zeminli kısa bir deneme sürüşü yapıldı mı?

Montaj sonrası kabulde nelere bakıldığını kabul kontrolü ve teslim listesi yazısında topladık. WebTeknoGaraj'ın İstanbul'daki uygulama noktasında sökülen panel ve değişen klips iş kaydına yazılır; tıkırtı şikâyetiyle gelen araçta önce o kayıt okunur, sonra panel açılır.

Sık Sorulan Sorular

Montajdan sonra tıkırtı çıkması montajın kötü yapıldığı anlamına mı gelir?
Her zaman değil. Yaşlanmış plastik klipsler dikkatli sökümde de kırılabilir ve panel ilk oturuşta sessiz kalıp günler sonra ses vermeye başlayabilir. Ayrımı yapan şey kırılmanın olup olmaması değil, kırılan parçanın değiştirilmiş ve kayda geçmiş olmasıdır.
Tıkırtı sesi takılan cihazdan geliyor olabilir mi?
Mümkün ama seyrektir. Cihaz kaynaklı seste genelde braket ya da çerçeve gevşekliği vardır ve cihaza elle bastırıldığında ses kesilir. Elektronik bir arızanın mekanik tıkırtı üretmesi beklenmez.
Sesin yerini kendim bulabilir miyim?
Büyük ölçüde evet. Radyo ve fan kapatılıp iki kişi gidilir, yolcu şüpheli panele elini bastırır. Elle bastırınca kesilen ses o panelden gelir ve bu bilgi servise gidildiğinde teşhis süresini kısaltır.
Panel arasına keçe koymak kalıcı çözüm mü?
Keçe, iki yüzeyin birbirine vurduğu yerde kalıcı çözümdür. Eksik ya da kırık klipsin yerine konduğunda değildir; panel yine oynar ve ses bir süre sonra başka bir noktadan çıkar.

Sorunuz listede yoksa WhatsApp hattımızdan ya da 0850 466 0 350 numaralı telefondan sorabilirsiniz.

WebTeknoGaraj logosu

WebTeknoGaraj hakkında

Araç teknolojileri, multimedya sistemleri ve güvenli sürüş ekipmanları konusunda deneyimli ekibimiz, size en güncel bilgileri sunmak için çalışıyor. Blogumuzda sektördeki en yeni gelişmeleri ve ürün incelemelerini bulabilirsiniz.

İlgili Yazılar